Je bekijkt onze site het best met Internet Explorer 7
Tentengrond bij het jeugdverblijf

Jeugdverblijven met tentengrond zijn in de zomermaanden gegeerd. Voor grote groepen is dit vaak een dankbare oplossing om het tekort aan jeugdverblijven met een grote binnencapaciteit op te vangen, maar andere groepen maken er evengoed gebruik van. Zo wil bijvoorbeeld de traditie van bepaalde groepen dat de oudste leeftijdsgroep in tenten overnacht.

 

Verschillende bepalingen

Het aanbieden van tentengrond kan onderhevig zijn aan wettelijke verplichtingen.

Wie meer dan 75 dagen verhuurt, valt onder het Vlaamse logiesdecreet. Wie minder dan 75 dagen verhuurt niet, maar er kunnen wel andere regels gelden. Zo bestaat in gemeenten waar veel jeugdgroepen kamperen, soms een (politie)reglement dat bijkomende voorwaarden rond brandveiligheid en hygiëne oplegt.

Tot slot gaat kamperen ook samen met enkele typische activiteiten zoals koken op een tafelvuur, het graven van putten voor een buitentoilet of een heus kampvuur. Afhankelijk van het soort activiteit kan terug een bepaalde wetgeving van toepassing zijn zoals de Vlaamse milieureglementering of het Belgisch Veldwetboek.

Andere voorwaarden

Naast de diverse reglementering zijn er ook een aantal randvoorwaarden te bedenken. Wie tentengrond aanbiedt, moet in de eerste plaats over voldoende buitenruimte beschikken, zodat er ook nog ruimte overblijft om te spelen. Ook de ligging en de ondergrond van de tentengrond is van belang, zeker bij langdurige regen. Heuvelachtig gebied of weinig schaduw kunnen vervelend zijn. Hou ten slotte ook rekening met mogelijke geluidshinder, zowel voor de groepen als voor de buren.

Lees meer over tentengrond in HuisWerk.

Speeltoestellen
Overlast
Jeugdverblijven in de stad
Jeugdverblijven op het platteland
Jeugdverblijven in het groen
Avontuurlijke speelruimte
HuisWerk 25 Groepen informeren
HuisWerk 26 Maaltijden bereiden
huiswerkmagazine
Nieuws
25/01/2012

Op onze jaarlijkse Trefdagen zullen we het dit jaar hebben over verzekeringen. We werken het ...

18/01/2012

Vanaf december 2013 zal ons drinkwater minder lood moeten bevatten. De norm wordt verlaagd van 25 ...

18/01/2012

Sinds 1 januari 2012 gelden vereenvoudigde regels voor studentenarbeid. Tot vorig jaar was er ...

19/10/2011

Onder de titel 'jeugdtoerisme in je gemeente' organiseert CJT Ondersteuning twee ...

17/06/2011

Jeugdverblijven konden intekenen op de samenaankoop voor brandveiligheidsmateriaal, ...

Tentengrond bij het jeugdverblijf

Jeugdverblijven met tentengrond zijn in de zomermaanden gegeerd. Voor grote groepen is dit vaak een dankbare oplossing om het tekort aan jeugdverblijven met een grote binnencapaciteit op te vangen, maar andere groepen maken er evengoed gebruik van. Zo wil bijvoorbeeld de traditie van bepaalde groepen dat de oudste leeftijdsgroep in tenten overnacht.

 

Verschillende bepalingen

Het aanbieden van tentengrond kan onderhevig zijn aan wettelijke verplichtingen.

Wie meer dan 75 dagen verhuurt, valt onder het Vlaamse logiesdecreet. Wie minder dan 75 dagen verhuurt niet, maar er kunnen wel andere regels gelden. Zo bestaat in gemeenten waar veel jeugdgroepen kamperen, soms een (politie)reglement dat bijkomende voorwaarden rond brandveiligheid en hygiëne oplegt.

Tot slot gaat kamperen ook samen met enkele typische activiteiten zoals koken op een tafelvuur, het graven van putten voor een buitentoilet of een heus kampvuur. Afhankelijk van het soort activiteit kan terug een bepaalde wetgeving van toepassing zijn zoals de Vlaamse milieureglementering of het Belgisch Veldwetboek.

Andere voorwaarden

Naast de diverse reglementering zijn er ook een aantal randvoorwaarden te bedenken. Wie tentengrond aanbiedt, moet in de eerste plaats over voldoende buitenruimte beschikken, zodat er ook nog ruimte overblijft om te spelen. Ook de ligging en de ondergrond van de tentengrond is van belang, zeker bij langdurige regen. Heuvelachtig gebied of weinig schaduw kunnen vervelend zijn. Hou ten slotte ook rekening met mogelijke geluidshinder, zowel voor de groepen als voor de buren.

Lees meer over tentengrond in HuisWerk.

Speeltoestellen
Speeltoestellen kunnen de aantrekkelijkheid van een jeugdverblijf verhogen. Het spreekt wel voor zich dat ze veilig moeten zijn. Sinds enkele jaren is dit ook wettelijk geregeld.
Het koninklijk besluit van 2001
Aan elk jeugdverblijf is een speelterrein verbonden, maar niet elk speelterrein valt onder het koninklijk besluit van 2001. We moeten dus eerst bekijken wanneer je speelterrein valt onder dit kb.
Een speelterrein is volgens het kb 'een ten behoeve van spel en/of ontspanning geplande en daartoe ingerichte ruimte waarin zich minstens één speeltoestel bevindt'. Een speeltoestel is volgens hetzelfde kb 'een product bestemd voor vermaak of ontspanning, ontworpen of kennelijk bestemd om te worden gebruikt door personen die de leeftijd van 18 jaar nog niet hebben bereikt, waarbij uitsluitend van zwaartekracht of fysische kracht van de mens gebruik wordt gemaakt en bestemd voor collectief gebruik op een tijdelijk of blijvend speelterrein'. Wat het kb expliciet niet als een speeltoestel beschouwt, is 'een tijdelijk toestel dat als element van hun spel door kinderen, onder toezicht, voor zichzelf worden vervaardigd'.
Wanneer geldt het kb?

Wat betekent dit concreet? Klassieke voorbeelden van speeltoestellen zijn schommels, glijbanen, enz. Binnen dit kb spreekt men van een speelterrein als er minstens één dergelijk toestel geplaatst is. Door een groep gesjorde constructies of door hen gebouwde kampen of een omgevallen boom worden niet als speeltoestel beschouwd.

Een speelterrein zonder speeltoestel valt nooit onder het kb.

De belangrijkste verplichtingen

Omgekeerd: vanaf het moment dat er minstens één speeltoestel aanwezig is en je terrein dus wel als speelterrein wordt beschouwd, valt je volledige terrein onder het kb en dus niet enkel het speeltoestel. Op dat moment gelden er een aantal specifieke regels:

  • Voor het volledige speelterrein moet een risicoanalyse uitgevoerd worden.
  • Op basis hiervan moeten preventiemaatregelen worden bepaald en toegepast.
  • Er moet een inspectie- en onderhoudsschema worden opgesteld.
  • Op elk speelterrein moet een bord hangen met naam en adres van de uitbater.
  • Waarschuwingen zoals 'gebruik op eigen risico' zijn verboden.
  • Elk speeltoestel moet een eigen nummer krijgen.
  • De uitbater moet steeds kunnen aantonen dat bovenstaande stappen worden gevolgd. Dit wordt dan ook best op papier gezet.
  • Elk ongeval dat blijvende letsels veroorzaakt, moet gemeld worden aan het Ministerie van Economische Zaken.
Speeltoestellen geplaatst na 1 juni 2009

Voor speeltoestellen geplaatst na 1 juni 2009 gelden nieuwe veiligheidsnormen. Hierdoor moet in het schema duidelijk worden aangegeven van wanneer de speeltoestellen dateren en of de controle werd uitgevoerd aan de hand van de oude dan wel de nieuwe regelgeving.
Als speeltuigen die dateren van voor 1 juni 2009, hersteld worden, zijn deze werkzaamheden toch niet onderhevig aan de nieuwe veiligheidsnormen. Anderzijds kan het natuurlijk geen kwaad dat de nieuwe normen worden toegepast.

Alle wetgeving

Als je geen speeltoestellen hebt en je speelterrein dus niet onder dit kb valt, blijft toch de wet uit 1994 gelden die de veiligheid van consumenten regelt. Het voornaamste principe hier is: handel als een goede huisvader.

Alle wetgeving vind je terug op de website van het ministerie van economie. Je kan ook rechtstreeks informatie inwinnen bij vzw Speelom (speelom@vvj.be of tel. 03/704.76.41)

Lees meer over speeltoestellen in HuisWerk.

Overlast

Beter een goede buur dan een verre vriend... Het is in heel wat gevallen een waarheid als een koe. Ook voor een jeugdverblijfcentrum is een goede relatie met de buren meer dan wenselijk. Goed communiceren met de buurt is daarom heel belangrijk. Zorg ervoor dat de omwonenden een aanspreekpunt hebben, maar ook dat ze min of meer een zicht hebben op wat er zich in het huis afspeelt. Onbekend maakt immers onbemind.

Daarnaast is het ook nodig om met de verblijvende groepen een aantal zaken goed af te spreken. Zeker als het gaat over geluidsoverlast of het veroorzaken van schade.

Wat kan je afspreken? Enkele preventieve maatregelen om de overlast te beperken en de eventuele gevolgen indien daaraan geen gevolg wordt gegeven.

Lees meer over de relatie buren in HuisWerk.
Lees meer over geluidsoverlast in HuisWerk.
Lees meer over het eisen van schadevergoedingen in HuisWerk.

Jeugdverblijven in de stad
Ook al lijkt een jeugdverblijf in de stad op het eerste zicht kindonvriendelijk, toch beschikt het over tal van troeven. Het jeugdverblijf is vlot bereikbaar met het openbaar vervoer en naar aanbod is er heel wat mogelijk. Alleen zal je als uitbater wat tijd en energie moeten investeren om dit te verwezenlijken, want elke stad is verschillend waardoor een kant-en-klaar aanbod (los van het toeristische aanbod) niet voor handen is. Gelukkig hoef je niet van nul te starten.
Bestaand aanbod

Om je aanbod vorm te geven, kan je in eerste instantie informeren bij de stedelijke jeugddienst. Als lokale partner weten ze wat de stad concreet te bieden heeft voor jongeren. Een andere organisatie is Jes vzw, waar je als uitbater inspiratie kan uit putten. Deze organsiatie werkt nieuwe initiatieven uit die de stad attractief moet maken voor de jeugd. Tot slot is ook internet een dankbaar medium. Zo heeft De Hondsjaren vzw een site ontwikkeld die informatie bevat voor individuele reizigers die Antwerpen, Brussel, Gent of Brugge op een alternatieve manier willen ontdekken.

Wil je als uitbater stadsklassen organiseren, dan kan je een draaiboek voor het uitwerken van stadsklassen opvragen bij het Agentschap voor binnenlands bestuur, team stedenbeleid. Het draaiboek is vooral gericht naar lokale overheden maar als uitbater vind je er toch ook inhoudelijke en praktische aspecten in terug waarmee je aan de slag kan. Op deze manier bied je de scholen niet enkel een schat aan informatie, je voldoet dan ook aan de voor de scholen te behalen eindtermen. In Gent en Brussel loopt er ondertussen een proefproject.

En speelruimte?

Qua (speel)ruimte heeft een stad minder te bieden dan jeugdverblijven in een groene omgeving, en dat is zowat het belangrijkste aandachtspunt. Daarom zal je als uitbater creatief uit de hoek moeten komen om overlast te beperken. Dit zowel voor de buurt als voor de verblijvende groep. Om de buurt te ontlasten, kan je de groep doorverwijzen naar een nabij gelegen basketpleintje, skateboardpark of een stadspark. Andere opties zijn een sportaccomodatie of fitnessruimte. Is er een stadsfestival, dan informeer je best de groep.


Een ander aandachtspunt kan het onveiligheidsgevoel zijn als gevolg van het drukke verkeer. Toch valt dit te relativeren: de snelhied ligt er namelijk lager dan in landelijk gebied en ondertussen vind je steeds meer zones met een snelheidbeperking tot 30 km/h.

Lees meer over jeugdverblijven in de stad in HuisWerk.

Jeugdverblijven op het platteland
Het platteland heeft een serieuze aantrekkingskracht. De educatieve waarde die het te bieden heeft en de open ruimte, zijn daar de voornaamste redenen voor. Om deze troeven als uitbater maximaal te benutten, hoef je niet van nul beginnen. We zetten enkele mogelijkheden op een rijtje.
Boerderijbezoek

Een bezoek aan de boerderij kan je vandaag de dag niet zomaar doen. Regelgeving rond (voedsel)veiligheid en hygiëne laten zoiets niet meer toe. Bovendien vraagt een bezoek voor de boer(in) heel wat tijd. Toch is een geleid bezoek hier en daar nog mogelijk.

In het overzicht van kijkboerderijen vind je misschien iets in de buurt. Een andere mogelijkheid zijn de kinderboerderijen.

Programma-aanbod

Wil je als uitbater een programma aanbieden, bekijk dan het aanbod van vzw Plattelandsklassen. Misschien is je jeugdverblijf wel geschikt om plattelandsklassen te ontvangen of kunnen plattelandskriebels georganiseerd worden voor vakantiekampen. En wat gedacht van plattelandsproevers, daguitstappen voor scholen die via deze weg kennis leren maken met je jeugdverblijf?

Om zelf iets uit te werken, kan je gebruik maken van allerlei bestaand didactisch materiaal: brochures, cd-roms, video's, educatieve spelen, posters, zoekkaarten. Er is ook het tijdschrift Grasspriet of het boek Weidekriebels.

Plattelandspaden

Plattelandspaden maken het rondtrekken op het platteland tot een educatief gebeuren. Via diverse informatieborden over land- en tuinbouw, landschap of andere plattelandsthema's wordt iedereen wat wijzer. Zelf een zoektocht uitstippelen kan eveneens langs allerlei trage wegen waar gemotoriseerd verkeer verboden is.

Fermweb

Wie van dit alles honger krijgt, kan tot slot nog gaan winkelen bij een plaatselijke boer(in). Een overzicht van verkoopspunten kan je vinden via fermweb en is per zelfkookhuis ook terug te vinden op jeugdverblijven.be.

Lees meer over jeugdverblijven op het platteland in HuisWerk.

Jeugdverblijven in het groen

Jawel, er bestaat zoiets als een bosdecreet en een natuurdecreet en jawel, dat heeft betrekking op elke groep die verblijft in een jeugdverblijf gelegen in groene ruimte.

Algemeen kan in groene ruimte de volgende regel gehanteerd worden: elke groene ruimte is toegankelijk voor wandelaars op voorwaarde dat er uitsluitend gebruik gemaakt wordt van de daartoe voorziene wegen of paden. Wie er komt, moet zich ook aan de zorgplicht houden. Dit wil zeggen dat er niets mag worden beschadigd of vernietigd. Is voorkomen van schade onmogelijk, dan moet dit beperkt blijven en indien mogelijk hersteld worden.
Voor scholen op excursie of jeugdgroepen die een spel willen spelen, zijn de wegen of paden vaak onvoldoende. Daarom kan je als uitbater een lijst van speciaal voorziene speelzones ter beschikking stellen of erop wijzen dat, mits een aanvraag, het spelen buiten de paden en wegen misschien toch nog mogelijk wordt.
Een speelzone of een aanvraag
Een speelzone is een afgebakend gebied in het bos dat voor jongeren onder de 18 jaar en hun begeleiders permanent of in bepaalde periodes toegankelijk is. Deze zones kan je herkennen aan de hand van een 'speelzonebord'. Een speelzone in de buurt kan je hier vinden.
Aan wie je de aanvraag moet richten, hangt af van wie de eigenaar is. Voor bossen ga je best informeren bij de plaatselijke boswachter. Die kan je indien nodig doorverwijzen naar de woudmeester en/of eigenaar. Informatie voor de Vlaamse natuurreservaten kan je opvragen bij de natuurwachter van het Agentschap Natuur en Bos. Voor de andere natuurreservaten contacteer je best de lokale verantwoordelijke. Let wel: voor Wallonië geldt een andere regelgeving.
Zelf een speelzone realiseren
Wil je als uitbater zelf een speelzone in de buurt realiseren, dan kan je informatie opvragen bij  Steunpunt Jeugd. Procesbegeleiding kan je krijgen bij de Vereniging voor Bos in Vlaanderen vzw en praktijkvoorbeelden kan je opvragen bij Go4nature.
Een ruim aanbod

Rond groene ruimte bestaat ook een ruim aanbod aan educatief materiaal. Zo beschikt Natuurpunt vzw niet enkel over diverse natuurgebieden maar ook over verschillende bezoekerscentra die toegankelijk zijn voor groepen, scholen en verenigingen. Hun verschillende koffers bieden dan weer inspiratie voor het uitwerken van een eigen natuurkoffer.

De Cel Natuur en Milieueducatie (NME), actief binnen het Departement Leefmilieu en Natuur en Energie, verzamelt via de centrale databank en de digitale bibliotheek al het bestaande materiaal rond natuur en milieueducatie. Zoals Natuurpunt vzw beschikt ook NME over een aantal educatieve centra (De Helix, De Vroente, De Nachtegaal) die toegankelijk zijn voor groepen. Specifiek voor het jeugdwerk hebben ze nog een website ontwikkeld: jeROM. Daarop staan kamptips en andere spelletjes rond dit thema, samen met nog enkele interessante links. 

Bosspelen zijn te vinden in het boek 'Kiekebos' of te raadplegen via het internet. Voor vormingen rond het uitwerken van natuurvriendelijke spelen kan je terecht bij Inverde. Let wel: deze vormingen zijn gericht naar animatoren en hoofdanimatoren, maar kunnen misschien een goede basis zijn voor het uitwerken van een eigen educatieve koffer.

Tot slot kan groene ruimte ook nare gevolgen hebben voor de groep. Sommige planten en dieren zijn daarvan de oorzaak. Om je daarvoor te behoeden, kan je folders downloaden van de website van het Vlaams Agentschap Zorg en gezondheid.

Lees meer over jeugdverblijven in het groen in HuisWerk.

Avontuurlijke speelruimte
Speelruimte is belangrijk voor een jeugdverblijf. Deze ruimte kan zich aan het jeugdverblijf of in de onmiddellijke omgeving bevinden. Bekendste voorbeelden zijn het speelterrein met allerlei toestellen of een afgebakende speelzone in het bos of een natuurreservaat, maar spelen kan eigenlijk overal. Elke ruimte is geschikt om te spelen, als er maar voldoende aanleiding is.

Daarom wat inspiratie om gras- en andere pleinen, in het bijzonder de eigen ruimte rondom het jeugdverblijf, om te vormen tot aantrekkelijke speelplekken voor jongens en meisjes van diverse leeftijden. Hierbij ligt de focus op eenvoudige spelelementen zoals beplanting, reliëf, water of wat ruw materiaal, voldoende voor uren creatief spelplezier.

Lees meer over avontuurlijke speelruimte in HuisWerk.

Beplanting
Hoe je speelruimte uitdagend maakt, kon je hierboven lezen. Een belangrijke eigenschap is alvast de aanwezigheid van bomen, struiken en planten omdat die aanleiding geven tot spelen. Maar welke planten zijn dit dan? Hoe onderhoudsvriendelijk zijn die planten? Zijn alle planten wel even veilig? Kortom: welke planten zijn het best geschikt voor een jeugdtoeristisch verblijf? We geven graag enkele voorbeelden en interessante links.

Top 10 van bomen volgens Jozef Steenhaut
1. Es: komt laat in bloei
2. Beuk: een beukenbosje verhindert de planten onder de bomen na ongeveer 10 jaar
3. Eik: diepwortelend
4. Els: ook voor vochtige grond
5. Kastanje: vormt een brede kruin
6. Populier: hoog groeiend
7. Wilg: gemakkelijke boom, ook voor vochtige percelen.
8. Notenboom: vruchten worden vroegtijdig afgeslagen
9. Linde: mooie kruin
10. Berk: witte stam

Top 10 van heesters volgens Jozef Steenhaut
1. Veldesdoorn
2. Zwarte els
3. Haagbeuk
4. Hazelnoot
5. Meidoorn: deze plant bevat stekels.
6. Sierstruiken: boerenjasmijn, forsythia, hortensia
7. Hulst: kies voor de soort zonder stekels
8. Sneeuwbes
9. Laagblijvende prunus (Otto Luycken)
10. Kornoelje

Lees meer over beplanting in HuisWerk.